Web sayfaları tarayıcıya gönderilmeden önce sıkıştırılır; bu sıkıştırma ne kadar iyiyse, sayfa o kadar hızlı yüklenir. Yıllardır bu işin standardı gzip'ti, ama artık daha güçlü bir oyuncu var: Brotli. Bu yazıda Brotli'nin ne olduğunu, gzip'ten farkını ve sitenizi nasıl hızlandırdığını anlatıyoruz.
Brotli Nedir?
Brotli, Google tarafından geliştirilen, web içeriğini (HTML, CSS, JavaScript) tarayıcıya gönderilmeden önce sıkıştırmak için kullanılan modern bir sıkıştırma algoritmasıdır. Amacı, dosyaları daha küçük boyuta indirerek aktarım süresini kısaltmak ve sayfayı hızlandırmaktır. Özellikle metin tabanlı dosyalarda etkilidir.
Brotli ile gzip Farkı
gzip uzun yıllar web sıkıştırmasının standardı oldu ve hâlâ yaygın kullanılıyor. Brotli ise genellikle aynı dosyaları gzip'ten daha küçük boyuta sıkıştırır; bu da daha az veri, daha hızlı yükleme demektir. Modern tarayıcıların tamamı Brotli'yi destekler; sunucu Brotli sunabiliyorsa tarayıcı otomatik olarak onu tercih eder, desteklemiyorsa gzip'e düşer.
Brotli'yi Nasıl Etkinleştiririm?
Brotli, sunucu seviyesinde etkinleştirilir. LiteSpeed gibi modern sunucu yazılımları Brotli'yi yerleşik destekler; ayrıca Cloudflare gibi CDN'ler de içeriği Brotli ile sunabilir. Pratikte çoğu durumda hosting/sunucu tarafında birkaç ayarla ya da otomatik olarak devreye girer. Sıkıştırma, genel site hızının bir parçasıdır; bütününü web sitesi hızlandırma yazımızda, CDN tarafını ise Cloudflare nedir içeriğimizde bulabilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
Brotli gzip'ten ne kadar iyi?
İçeriğe göre değişmekle birlikte, Brotli metin dosyalarını genellikle gzip'ten belirgin biçimde daha küçük sıkıştırır; bu da daha hızlı sayfa yüklemesi sağlar.
Brotli tüm tarayıcılarda çalışır mı?
Modern tarayıcıların tamamı Brotli destekler. Desteklemeyen istemcilerde sunucu otomatik olarak gzip'e geri döner, yani uyumluluk sorunu olmaz.
Brotli'yi kendim açmam gerekir mi?
Çoğu modern sunucu/CDN'de otomatik veya basit bir ayarla etkindir; LiteSpeed ve Cloudflare gibi çözümlerde yerleşik olarak gelir.
Brotli görselleri de sıkıştırır mı?
Brotli metin tabanlı dosyalarda (HTML/CSS/JS) etkilidir. Görseller için WebP gibi görsel formatları ve görsel sıkıştırma kullanılır.
Brotli SEO'ya etki eder mi?
Dolaylı olarak evet; sayfayı hızlandırdığı için Core Web Vitals ve kullanıcı deneyimini iyileştirir, bu da SEO'ya olumlu yansır.
Sonuç
Brotli, modern web sıkıştırmasının gzip'e göre daha güçlü halefidir; dosyaları küçülterek sayfaları hızlandırır ve çoğu modern altyapıda otomatik gelir. LiteSpeed ve Brotli destekli hızlı altyapı için Vulut hosting çözümlerini inceleyebilirsiniz.
